રિઝર્વ બેંક ઓફ ઇન્ડિયા (RBI)ના ઓગસ્ટ 2026ના બુલેટિનમાં ભારતીય અર્થતંત્રની સ્થિતિ સ્થિર અને મજબૂત હોવાના સંકેતો સામે આવ્યા છે. વૈશ્વિક સ્તરે ભૂરાજકીય તણાવ અને વેપાર સંબંધિત અનિશ્ચિતતા હોવા છતાં દેશમાં સ્થાનિક માંગ મજબૂત છે અને મેન્યુફેક્ચરિંગ તથા સેવા ક્ષેત્રની પ્રવૃત્તિમાં વધારો નોંધાઈ રહ્યો છે. RBIએ જણાવ્યું છે કે જુલાઈમાં ચોમાસું ફરી સક્રિય થતાં ખેતી ક્ષેત્ર પર રહેલા જોખમોમાં પણ આંશિક ઘટાડો થયો છે.
જૂનમાં દક્ષિણ-પશ્ચિમ ચોમાસામાં 35.4 ટકાની ઘટ નોંધાઈ હતી, પરંતુ જુલાઈમાં વરસાદમાં સુધારો થતાં ખરીફ પાકની વાવણી સામાન્ય સ્તરની નજીક પહોંચી હતી. જોકે, ઓગસ્ટમાં ફરી વરસાદ નબળો પડ્યો હોવાથી સમગ્ર ચોમાસાની સ્થિતિ હજુ પડકારજનક છે. RBIએ પણ આ સ્થિતિને કૃષિ માટે જોખમ ઘટાડનારી ગણાવી છે, પરંતુ સંપૂર્ણ રાહત મળી હોવાનું માન્યું નથી.
સ્થાનિક માંગમાં મજબૂતીના સંકેતો વાહનો, ટ્રેક્ટર અને અન્ય ઉપભોક્તા વસ્તુઓના વેચાણમાં જોવા મળી રહ્યા છે. જુલાઈ દરમિયાન આર્થિક પ્રવૃત્તિના અનેક હાઈ-ફ્રીક્વન્સી સૂચકાંકોમાં સુધારો થયો હતો. મેન્યુફેક્ચરિંગ અને સેવા ક્ષેત્રની કંપનીઓના નફામાં પણ ચાલુ નાણાકીય વર્ષના પ્રથમ ત્રિમાસિક ગાળામાં સુધારો નોંધાયો છે. RBIએ ચાલુ નાણાકીય વર્ષ માટે આર્થિક વૃદ્ધિનો અંદાજ 6.7 ટકા કર્યો છે.
મોંઘવારીના મોરચે હેડલાઇન CPIમાં થોડો વધારો થયો છે અને મુખ્યત્વે ખાદ્ય ચીજોના ભાવમાં વધારાને કારણે આ દબાણ જોવા મળ્યું છે. જોકે, કોર ઇન્ફ્લેશન સ્થિર રહેતાં ખાદ્ય ભાવમાં થયેલા વધારાની વ્યાપક અસર હજુ મર્યાદિત હોવાનું RBIના અહેવાલમાં જણાવાયું છે. તાજેતરના ડેટા પ્રમાણે ચોમાસામાં સુધારો થયો હોવા છતાં ખાદ્ય ભાવમાં વ્યાપક વધારો ચિંતાનો વિષય બની રહ્યો છે.
નાણાકીય ક્ષેત્રમાં પણ સ્થિતિ અનુકૂળ બની છે. જુલાઈ અને ઓગસ્ટમાં સિસ્ટમ લિક્વિડિટીમાં સુધારો થયો છે, જેના કારણે બેન્ક ધિરાણ અને રોકાણ પ્રવૃત્તિને ટેકો મળ્યો છે. વિદેશી મૂડીના પ્રવાહમાં પણ પુનઃવધારો નોંધાયો છે, જેના કારણે દેશના બાહ્ય ક્ષેત્રને મજબૂતી મળી છે.
એકંદરે, RBIના ઓગસ્ટ બુલેટિન મુજબ મજબૂત સ્થાનિક માંગ, મેન્યુફેક્ચરિંગ અને સેવા ક્ષેત્રની વૃદ્ધિ, ચોમાસામાં જુલાઈ દરમિયાન થયેલો સુધારો, અનુકૂળ લિક્વિડિટી અને વિદેશી મૂડીના પ્રવાહે ભારતીય અર્થતંત્રને ટેકો આપ્યો છે. જોકે, નબળું ચોમાસું, ઊંચા ક્રૂડ ઓઇલના ભાવ, ભૂરાજકીય તણાવ અને વૈશ્વિક વેપારની અનિશ્ચિતતા આગામી સમયમાં વૃદ્ધિ અને મોંઘવારી માટે પડકાર બની શકે છે.
