‘ઓપરેશન સિંદૂર’ દરમિયાન કેન્દ્ર સરકારની મહત્વપૂર્ણ કમ્પ્યુટર સિસ્ટમ અને સરકારી વેબસાઇટ્સને નિશાન બનાવી સાયબર હુમલા કરવામાં આવ્યા હોવાના કેસમાં નેશનલ ઇન્વેસ્ટિગેશન એજન્સી (NIA)એ તપાસનો વ્યાપ વધાર્યો છે. દેશની સુરક્ષા અને એકતાને અસર પહોંચાડવાના હેતુથી કરવામાં આવેલા કથિત સાયબર હુમલાના મામલે NIAએ એકસાથે પાંચ રાજ્યો અને નવી દિલ્હીમાં સર્ચ ઓપરેશન હાથ ધર્યું છે. આ કાર્યવાહીમાં ગુજરાતના નડિયાદ સહિત વિવિધ સ્થળોએ તપાસ કરવામાં આવી હતી.
તપાસ એજન્સીના જણાવ્યા અનુસાર ‘ઓપરેશન સિંદૂર’ દરમિયાન કેન્દ્ર સરકારના કમ્પ્યુટર સંસાધનો, મહત્વપૂર્ણ માહિતીના ડેટાબેઝ અને અન્ય સરકારી સિસ્ટમ સાથે જોડાયેલી કુલ 54 વેબસાઇટને નિશાન બનાવવામાં આવી હતી. આ મામલે જૂન 2025માં કેસ નોંધવામાં આવ્યો હતો. ત્યારબાદ NIAએ ટેકનિકલ પુરાવા અને અન્ય મહત્વપૂર્ણ માહિતીના આધારે તપાસ આગળ વધારી હતી. તપાસમાં મળેલી કડીઓના આધારે કોર્ટ પાસેથી સર્ચ વોરન્ટ મેળવવામાં આવ્યા હતા.
કોર્ટની મંજૂરી બાદ NIAની ટીમોએ મહારાષ્ટ્રના જુન્નર, ગુજરાતના નડિયાદ, તેલંગાણાના રામાગુંડમ, બિહારના ગોપાલગંજ અને નવી દિલ્હીમાં એકસાથે દરોડા પાડ્યા હતા. અલગ-અલગ રાજ્યોમાં એક જ સમયે હાથ ધરવામાં આવેલી આ કાર્યવાહીનો મુખ્ય હેતુ સાયબર હુમલા સાથે સંકળાયેલા અન્ય શંકાસ્પદ લોકો અને ડિજિટલ નેટવર્ક સુધી પહોંચવાનો હતો.
આ કેસમાં બે આરોપીઓની અગાઉ જ ધરપકડ કરવામાં આવી ચૂકી છે. તેમની પૂછપરછ દરમિયાન મળેલી માહિતી તેમજ ટેકનિકલ એનાલિસિસના આધારે તપાસ એજન્સીને અન્ય શંકાસ્પદ લોકો અંગે મહત્વપૂર્ણ કડીઓ મળી હતી. આ કડીઓના આધારે પાંચ રાજ્યોમાં સર્ચ કરવામાં આવ્યું હતું. NIA હવે અગાઉ પકડાયેલા આરોપીઓ અને નવા શંકાસ્પદ લોકો વચ્ચેના સંબંધોની તપાસ કરી રહી છે.
3 લેપટોપ, 5 મોબાઈલ અને પેન ડ્રાઈવ જપ્ત
દરોડા દરમિયાન NIAની ટીમે 3 લેપટોપ, 5 મોબાઈલ ફોન અને પેન ડ્રાઈવ સહિતના ડિજિટલ ઉપકરણો જપ્ત કર્યા છે. તપાસ એજન્સી દ્વારા આ તમામ ઉપકરણોમાં રહેલા ડેટાનું ટેકનિકલ અને ફોરેન્સિક વિશ્લેષણ કરવામાં આવશે. જપ્ત કરાયેલા સાધનોમાંથી હેકિંગ સંબંધિત વાંધાજનક દસ્તાવેજો અને મહત્વપૂર્ણ માહિતી મળી આવી હોવાનું જણાવવામાં આવ્યું છે.
આ ડિજિટલ સામગ્રીના આધારે સરકારી વેબસાઇટ્સ પર થયેલા હુમલા અંગે વધુ વિગતો મેળવવાનો પ્રયાસ કરવામાં આવી રહ્યો છે. હુમલા માટે કઈ ટેકનિકનો ઉપયોગ કરવામાં આવ્યો હતો, કયા લોકો વચ્ચે સંપર્ક હતો અને સમગ્ર પ્રક્રિયામાં કોની શું ભૂમિકા હતી તે અંગે તપાસ ચાલી રહી છે.
અગાઉ પકડાયેલા આરોપીઓ સાથે શું કનેક્શન?
હાલ NIAની તપાસનો મહત્વનો ભાગ નવા શંકાસ્પદ લોકો અને અગાઉ ધરપકડ કરાયેલા બે આરોપીઓ વચ્ચેના કનેક્શનને શોધવાનો છે. તપાસ એજન્સી એ જાણવાનો પ્રયાસ કરી રહી છે કે નવા શંકાસ્પદો અગાઉ પકડાયેલા આરોપીઓના સંપર્કમાં હતા કે નહીં અને જો હતા તો તેમને કયા પ્રકારની મદદ પૂરી પાડવામાં આવતી હતી.
આ ઉપરાંત સાયબર હુમલા દરમિયાન ટેકનિકલ સપોર્ટ આપનાર વ્યક્તિઓની પણ તપાસ કરવામાં આવી રહી છે. જપ્ત કરાયેલા મોબાઈલ અને લેપટોપમાંથી મળતી માહિતીથી આ નેટવર્ક અંગે વધુ કડીઓ મળી શકે છે.
સરકારી વેબસાઇટ્સને નિશાન બનાવવાનો મામલો ગંભીર
કેન્દ્ર સરકારની વેબસાઇટ્સ અને મહત્વપૂર્ણ ડિજિટલ ડેટાબેઝને નિશાન બનાવવાનો મામલો સુરક્ષાની દૃષ્ટિએ અત્યંત ગંભીર માનવામાં આવી રહ્યો છે. સરકારી કમ્પ્યુટર સિસ્ટમ પર કરવામાં આવેલા સાયબર હુમલાથી મહત્વપૂર્ણ માહિતી, ડિજિટલ સેવાઓ અને સંવેદનશીલ ડેટાને નુકસાન પહોંચવાની શક્યતા રહે છે. આ કારણે NIA દ્વારા કેસને માત્ર સામાન્ય હેકિંગની ઘટના તરીકે નહીં પરંતુ દેશની સુરક્ષા સાથે જોડાયેલા ગંભીર મામલા તરીકે તપાસવામાં આવી રહ્યો છે.
પાંચ રાજ્યોમાં એકસાથે થયેલી કાર્યવાહીને કારણે હવે તપાસ વધુ વિસ્તરવાની શક્યતા છે. ડિજિટલ ઉપકરણોમાંથી મળનારા પુરાવા અને ટેકનિકલ એનાલિસિસના આધારે જો અન્ય લોકોની સંડોવણી સામે આવશે તો તેમની સામે પણ કાયદેસરની કાર્યવાહી થઈ શકે છે.
નડિયાદ સહિત પાંચ રાજ્યોમાં હાથ ધરાયેલા આ સર્ચ ઓપરેશન બાદ હવે NIAનું ધ્યાન જપ્ત કરાયેલા ડિજિટલ સાધનોમાંથી મળતી માહિતી પર કેન્દ્રિત છે. હેકિંગ સંબંધિત દસ્તાવેજો અને અન્ય ડિજિટલ પુરાવાઓની તપાસ બાદ સાયબર હુમલાની સમગ્ર કડી અને તેમાં સામેલ લોકો અંગે વધુ ખુલાસા થવાની શક્યતા છે.
